Hızlandırıcı programları nedir, nasıl seçilir ve nasıl başvurulur?

Hızlandırıcı programı, erken aşamadaki girişimleri birkaç ay süren yoğun bir dönemde mentorluk, eğitim, ağ ve yatırımcı erişimiyle destekleyen, belirli bir takvime bağlı programdır. Girişimler dönemler halinde kabul edilir ve program çoğunlukla yatırımcılara sunum yapılan bir günle biter. Bazı hızlandırıcılar katılımcılara yatırım yapar ve karşılığında hisse alır.

Doğru hızlandırıcı, aylar sürecek bir öğrenmeyi haftalara sığdırabilir; yanlış seçilen bir program ise zamanını alır. Bu rehber seçim yaparken neye bakacağını anlatır.

Hızlandırıcı ile kuluçka merkezi arasındaki fark nedir?

İkisi sık sık karıştırılır ama amaçları farklıdır.

Fikir aşamasındaysan kuluçka merkezi, çalışan bir ürünün ve ilk kullanıcıların varsa hızlandırıcı daha uygun olabilir.

Hızlandırıcı programı ne sağlar?

• Mentorluk: Deneyimli girişimci ve uzmanlarla düzenli görüşmeler.
• Eğitim: İş modeli, satış, finans, hukuk, yatırım süreci gibi konularda oturumlar.
• Ağ: Diğer girişimciler, mezunlar, kurumsal iş ortakları ve yatırımcılar.
• Disiplin: Haftalık hedefler ve ilerleme takibi; kısa sürede çok yol almayı sağlar.
• Görünürlük: Program sonundaki sunum günü ve programın itibarı.
• Kaynak: Bazı programlarda yatırım, hibe, bulut kredisi ya da ofis.

En değerli kazanım çoğu zaman para değil, doğru insanlara erişimdir.

Hangi tür hızlandırıcılar vardır?

• Bağımsız hızlandırıcılar: Yatırım fonu ya da girişimcilik kuruluşu tarafından yürütülür; çoğu zaman yatırım yapar.
• Kurumsal hızlandırıcılar: Bir şirketin kendi sektörüyle ilgili girişimleri desteklemek için kurduğu programlar. Kurumun müşterisi ya da iş ortağı olma fırsatı sunabilir.
• Üniversite ve teknopark programları: Akademik çıkışlı ve teknoloji tabanlı girişimlere yakındır.
• Kamu destekli programlar: Kalkınma ajansları ve kamu kurumlarının yürüttüğü ya da desteklediği programlar.
• Sektör odaklı programlar: Sağlık, finans, oyun, enerji gibi tek bir alana yoğunlaşır.
• Uluslararası programlar: Yurt dışı pazarına açılmak isteyenler için; bir kısmı çevrimiçi yürütülür.

Doğru hızlandırıcıyı nasıl seçersin?

Her kabul aldığın programa girmek zorunda değilsin. Karar vermeden önce şunları sor:

1. Aşamana uygun mu? Program hangi aşamadaki girişimleri kabul ediyor?
2. Mentorlar kim? Senin sektörünü ve sorunlarını bilen kişiler var mı? Mentorların gerçekten zaman ayırıp ayırmadığını mezunlara sor.
3. Mezunlar ne durumda? Programdan çıkan girişimler yatırım aldı mı, büyüdü mü? Mezunlarla doğrudan konuşmak en güvenilir bilgidir.
4. Koşullar neler? Program hisse alıyor mu, ne kadar? Katılım ücreti var mı? Yatırım yapıyorsa hangi koşullarla?
5. Ne kadar zaman istiyor? Program yoğunluğu, ürün geliştirmene ve müşterilerine ayıracağın zamanı etkiler.
6. Yatırımcı erişimi gerçek mi? Sunum gününe hangi yatırımcılar katılıyor?
7. Yer ve biçim: Yüz yüze mi, çevrimiçi mi? Başka bir şehre taşınman gerekir mi?

Hisse karşılığı programlara nasıl bakmalısın?

Bazı hızlandırıcılar yatırım ya da program hizmetleri karşılığında girişimden hisse alır. Bu kendi başına kötü değildir; önemli olan ne verdiğin ve ne aldığındır. Değerlendirirken:

• Verilen hissenin karşılığında alınan yatırım ve hizmetin değerini düşün.
• Sözleşmeyi bir hukukçuya okut; sonraki turlara ilişkin haklar (ör. gelecekte yatırıma katılma hakkı) gibi maddelere dikkat et.
• Erken aşamada verilen her hisse, ileride kurucuların payını azaltır; ortaklık tablonun program sonrasında nasıl görüneceğini hesapla.

Başvuru süreci nasıl işler?

1. Çevrimiçi başvuru: Ekip, ürün, problem, ilerleme ve hedeflerle ilgili sorular; çoğu zaman kısa bir tanıtım videosu.
2. Ön eleme: Program ekibi başvuruları inceler.
3. Mülakat: Kısa ve yoğun bir görüşme; ekibin netliği ve hızı ölçülür.
4. Kabul ve sözleşme: Koşulların yazılı olarak teyidi.

Seçici programlarda başvuranların küçük bir kısmı kabul edilir; birden çok programa başvurmak olağandır.

Başvurunu nasıl güçlendirirsin?

• Net ol. Ne yaptığını tek cümleyle anlat; jargon kullanma.
• İlerlemeni göster. Program ekipleri fikirden çok hıza bakar: son aylarda ne yaptın?
• Ekibi öne çıkar. Kurucuların bu işi neden yapabileceğini somut deneyimle anlat.
• Programdan ne beklediğini söyle. "Yatırım bulmak" yerine, programın sana hangi konuda yardımcı olacağını belirt.
• Mezunlardan tavsiye iste. Bir mezunun önerisi başvurunu görünür kılar.
• Tutarlı ol. Başvuru formu, sunum ve proje profilindeki bilgiler birbirini tutmalı.

Programdan en iyi nasıl yararlanılır?

• Programa girmeden önce üç–dört net hedef belirle.
• Mentor görüşmelerine sorularla git; genel sohbet yerine somut bir soruna çözüm ara.
• Diğer katılımcılarla ilişki kur; en kalıcı ağ çoğu zaman onlardır.
• Sunum gününü son hedef değil, yatırımcı ilişkilerinin başlangıcı olarak gör ve sonrasında düzenli güncelleme gönder.

Hızlandırıcıya girmek şart mı?

Hayır. Pek çok başarılı girişim hiçbir programa katılmadan büyümüştür. Hızlandırıcı; ağa, mentorluğa ya da yatırımcı erişimine ihtiyacın varsa değerlidir. Ürününe ve müşterilerine odaklanman gereken bir dönemdeysen, program yoğunluğu seni yavaşlatabilir.

FonBaba'nın "Yatırımcı Bul" raporunda hızlandırıcılar da yer alır; özellikle fikir ve prototip aşamasındaki projelerde listede melek yatırımcılarla birlikte hızlandırıcıların bulunmasına dikkat edilir.

Sık sorulan sorular

Aynı anda birden çok programa katılabilir miyim?

Başvurabilirsin; ancak iki yoğun programı aynı anda yürütmek çoğu zaman ikisinden de tam yararlanmanı engeller. Bazı programlar da tam zamanlı katılım ister. Kabul aldıklarından sana en uygun olanı seç.

Programa tek kurucu olarak başvurabilir miyim?

Programa göre değişir. Birçok program ekipleri tercih eder; çünkü yoğun tempoyu tek kişiyle sürdürmek zordur. Başvuru koşullarında ekip şartı olup olmadığına bak.

Kabul edilmezsem tekrar başvurabilir miyim?

Evet. Programlar, bir önceki döneme göre belirgin ilerleme kaydetmiş girişimlerin yeniden başvurmasını olumlu karşılar. Yeni başvurunda neyin değiştiğini açıkça yaz.

Özet

Hızlandırıcı, kısa sürede yoğun destek ve yatırımcı erişimi sağlar. Seçerken aşama uyumuna, mentorların niteliğine, mezunların durumuna ve hisse koşullarına bak. Başvuruda netlik ve ilerleme hızı öne çıkar. Kabul aldığında ise programdan ne alacağını önceden planla.