Yatırım görüşmesine hazırlık kontrol listesi

Yatırım görüşmesine hazırlık üç bölümden oluşur: görüşmeden önce yatırımcıyı araştırıp sunumunu, rakamlarını ve belgelerini hazırlamak; görüşme sırasında kısa anlatıp çok dinlemek ve talebini net söylemek; görüşmeden sonra aynı gün teşekkür edip istenenleri göndermek. Aşağıdaki kontrol listesi her bölümü madde madde ele alır.

İyi hazırlanmış bir görüşme yatırımı garanti etmez ama yatırımcının seni ciddiye almasını ve bir sonraki adıma geçmesini kolaylaştırır.

Görüşmeden önce yatırımcı hakkında ne bilmelisin?

• Yatırımcının hangi sektörlere ve aşamalara yatırım yaptığını inceledin.
• Portföyünde seninle rekabet eden ya da seni tamamlayan şirket var mı baktın.
• Tipik yatırım büyüklüğünü ve turlara lider olarak mı, katılımcı olarak mı girdiğini öğrendin.
• Görüşeceğin kişinin geçmişini, yazdıklarını ve konuşmalarını taradın.
• Mümkünse portföyündeki bir kurucudan onunla çalışmanın nasıl olduğunu dinledin.
• Görüşmenin süresini, katılımcılarını ve biçimini (yüz yüze, çevrimiçi) teyit ettin.

Bu araştırma hem sunumunu kişiselleştirmeni sağlar hem de yatırımcının sana uygun olup olmadığını gösterir. Görüşme iki taraflıdır: sen de onu değerlendiriyorsun.

Hangi belgeleri hazır bulundurmalısın?

Hepsini ilk görüşmeye götürmen gerekmez; ama istendiğinde aynı gün gönderebilecek durumda olmak ciddiyetini gösterir.

Rakamlarını nasıl hazırlamalısın?

• Temel göstergelerini ezbere biliyorsun: kullanıcı ya da müşteri sayısı, aylık gelir, büyüme oranı, aylık gider, nakdin kaç ay yeteceği.
• Her rakamın nasıl hesaplandığını açıklayabiliyorsun.
• Sunumdaki, finansal tablodaki ve proje profilindeki rakamlar birbiriyle tutarlı.
• Gelecek tahminlerinin dayandığı varsayımları tek tek sayabiliyorsun.
• Zayıf görünen bir göstergen varsa nedenini ve ne yaptığını anlatmaya hazırsın.

Rakamlarında tutarsızlık, içeriğinden bağımsız olarak güveni zedeler.

Yatırım talebini nasıl netleştirmelisin?

• Ne kadar yatırım aradığını biliyorsun.
• Bu parayı hangi kalemlere, hangi oranlarda harcayacağını söyleyebiliyorsun.
• Bu yatırımla ne kadar sürede hangi somut hedefe ulaşacağını tanımladın.
• Değerleme beklentin için gerekçeli bir aralığın var.
• Turda başka yatırımcı olup olmadığını ve takvimini açıklayabiliyorsun.

Hangi sorulara hazırlanmalısın?

Yatırımcıların sık sorduğu sorular ve aradıkları şey:

1. "Neden siz?" Ekibin bu problemi çözmeye neden uygun olduğu.
2. "Neden şimdi?" Pazarda ya da teknolojide bu işi bugün mümkün kılan değişiklik.
3. "En büyük rakibiniz kim?" Pazarı ne kadar tanıdığın.
4. "Müşteriyi nasıl kazanıyorsunuz, maliyeti ne?" Büyümenin sürdürülebilirliği.
5. "Büyük bir şirket bunu yaparsa ne olur?" Farkının kalıcılığı.
6. "Bu işte en büyük risk ne?" Dürüstlüğün ve farkındalığın.
7. "Bu parayla nereye varacaksınız?" Planının somutluğu.
8. "Kurucular arasında roller nasıl?" Ekibin uyumu.
9. "Daha önce yatırım aldınız mı, kimden?" Ortaklık yapısı.
10. "Yatırım gelmezse ne yaparsınız?" Kararlılığın ve B planın.

Her biri için bir–iki cümlelik net bir yanıt hazırla. En zor sorduğunu düşündüğün soruyu ekip arkadaşına sordur ve yüksek sesle yanıtla.

Görüşme sırasında nelere dikkat etmelisin?

• Zamanında başla; çevrimiçi görüşmede bağlantını, sesini ve ekran paylaşımını önceden dene.
• Kısa bir tanışmayla başla; süreyi ve gündemi teyit et.
• Sürenin en fazla yarısını sunuma ayır; kalanını sorulara bırak.
• Soruları sonuna kadar dinle; kısa ve doğrudan yanıt ver.
• Bilmediğin soruya tahmin yürütme; "araştırıp dönerim" de.
• Not al ya da bir ekip arkadaşın alsın.
• Sen de soru sor: karar süreci nasıl işliyor, bir sonraki adım ne, yatırım sonrasında nasıl katkı sağlıyorlar?
• Görüşmeyi bitirmeden bir sonraki adımı ve zamanını netleştir.

Görüşmeden sonra ne yapmalısın?

• Aynı gün kısa bir teşekkür mesajı gönder.
• İstenen belgeleri ve yanıtını borçlu olduğun soruları ekle.
• Görüşme notlarını temize çek: sorulan sorular, itirazlar, verilen sözler.
• Tekrar eden itirazlar varsa sunumunu ve hazırlığını güncelle.
• Kararlaştırılan tarihte yanıt gelmezse nazik bir hatırlatma gönder.
• Karar olumsuz olsa da ilişkiyi koru; anlamlı gelişmelerde kısa güncelleme paylaş.

Paylaşacağın bağlantıyı nasıl hazırlamalısın?

Görüşmeden önce ve sonra paylaşacağın tek bir güncel bağlantının olması işini kolaylaştırır. FonBaba'daki proje profilin; problem, çözüm, ekip, metrikler ve sunum dosyanı tek sayfada toplar. Hangi bölümlerin görüneceğini kendin belirlersin ve profilin kaç kez incelendiğini görebilirsin. Görüşmeden önce profilinin güncel olduğunu ve sunumdaki rakamlarla tutarlı olduğunu kontrol et.

Son kontrol: Görüşmeden bir gün önce

• Sunumun son sürümü hazır ve bağlantısı çalışıyor.
• Demo çalışıyor; bağlantı kesilirse kullanacağın yedek (video ya da ekran görüntüsü) var.
• Rakamlarını bir kez daha gözden geçirdin.
• Zor soruların yanıtlarını prova ettin.
• Kimin hangi bölümü anlatacağı belli.
• Görüşme saati, adresi ya da bağlantısı takviminde.

Özet

Hazırlık; yatırımcıyı tanımak, rakamlarına hâkim olmak, talebini netleştirmek ve zor soruları önceden çalışmaktır. Görüşmede az konuş, çok dinle, bir sonraki adımı netleştir; sonrasında da sözünü tut ve takip et. Bu liste yatırım sonucunu garanti etmez; yalnızca elinden geleni eksiksiz yapmanı sağlar.